شورای شهر غیر تخصصی !؟ ؛ تحلیل آماری و ریز شورای شهر جدید

No votes yet.
Please wait...

انتخابات شورای شهر چهارم امسال همزمان با ریاست جمهوری برگزار شد و نهایتا اسامی ۳۱ نفر شورای شهر تهران اعلام شد. فارغ از دسته بندی های سیاسی که توسط سایرین انجام می شود خوب است بر اساس تحصیلات و سوابق افراد به بررسی شورای چهارم بپردازیم. یک بررسی علمی تر و آماری تر. این بررسی را در دو بخش می خوانید:

  1. بررسی سوابق و تخصص ها
  2. بررسی آرا و رای آوری افراد

بخش اول: بررسی سوابق و تخصص ها

سطح تحصیلات

shora chart6

سطح تحصیلاتی شورای شهر چهارم از ترکیب نسبتا خوبی برخوردار است. البته لازم به ذکر است که بالا بودن سطح تحصیلات قاعدتا باید گواهی برای آشنایی و تسلط فرد در حوزه ای خاص باشد و به هیچ وجه دلیلی برای برای بالا بودن قدرت استنتاج یا نمایش گر ابعاد شخصیتی و …  نیست. در نتیجه نمی تواند به تنهایی ملاکی مثبت تلقی شود.

یعنی با فرض آنکه مدارج تحصیلی تاییدی است بر تخصص فرد باید حوزه تخصصی فرد را مورد بررسی قرار دهیم. درنتیجه برای یک شهر کارشناس معماری مهم تر و مفید تر از دکترای موسیقی، تربیت بدنی، صنایع یا پزشکی است. جدول تعداد و درصد سطوح تحصیلی در ذیل مشاهده می شود:

تعدادسطح
10دکتر
12ارشد
5کارشناسی
4سایر

تخصص اعضا

آیا شورای شهر باید متشکل از جمعی از معتمدین شهر باشند تا درباره سرنوشت شهر تصمیم بگیرند و یا جمعی  از متخصصین که مسایل شهری را از زاویه تخصصی بررسی کنند؟ طرفداران نظریه اول متخصصین را در قالب مشاوره در کنار معتمدین قرار می دهند. اما با این حال مشخص نیست چگونه معتمدین بدون آشنایی با مسایل تخصصی توانایی تصمیم گیری تخصصی دارند؟ و یا چگونه می توانند پیشنهادات مشاورین را ارزیابی کنند؟ آیا عدم وجود تخصص باعث نمی شود شورای شهر به سمت مسایل غیر تخصصی یا جناحی پیش رود؟(در این رابطه این مطلب کوتاه را بخوانید)

shora chart

اگر شورای اسلامی شهر ملاک تصمیم گیری برای یک شهر اسلامی باشد طبیعتا دو گروه معماری-شهرسازی و دین پژوهان نفرات اول برای شناخت موضوعات هستند. متخصصین معماری و شهرسازی سهمی بیش از یک ششم  شورای شهر ندارند. به بیان دیگر هنگام تعریف یک مساله معماری و شهرسازی در شورای شهر چیزی حدود پنج نفر مخاطب اصلی و احتمالا تصمیم گیرنده اصلی هستند! شاید بتوان با اغماض عمران را نیز در این لیست شامل نمود که نهایتا یک نفر اضافه می شود. از حوزه علمیه نیز تنها یک نفر حضور دارد!

حضور ورزشکاران  با ۴ نفر و چهره های مدیریت ورزشی با ۳ نفر نشان دهنده غربت تخصص در شورا است. البته بعضی از این جمع تخصص هایی دیگر نیز دارند که آن تخصص ها را در این مطلب لحاظ می کنیم، اما واقعیت این است که سبقه ورزشی ۵ نفر از آنها تاثیری جدی در انتخابشان داشته است نه تخصص شان. به هر حال برای سه نفر یعنی حدود ده درصد شورای شهر پیشینه ای جز حضور در میادین ورزشی پیدا ننمودیم!

بزرگترین گروه شورا را شاخه های مدیریتی تشکیل می دهند. مدیریتی ها هرچند چندان بی ارتباط نشان نمی دهند اما باید بدانیم در حوزه تخصصی شهر رشته مدیریت نیز تخصصی شده است و طی سال های اخیر رشته ای با نام مدیریت شهری به وجود آمده است. سایر رشته ها از جمله حقوق، علوم سیاسی، دفاعی و از این دست با حضور قاطعانه نزدیک به ۳۰ درصد در کنار پزشکان با ۱۰ درصد سایر تخصص های شورا را تشکیل داده اند. برای دو نفر نیز تخصصی پیدا نشد.

در مجموع تنها ۵ معمار و شهرساز همراه ۱ کارشناس حوزوی که باید متخصصین اصلی یک شهر اسلامی باشند تنها یک پنجم منتخبین را تشکیل می دهند! که البته غنیمت است.

در تقسیم بندی ذیل سوابق افراد با توجه به نزدیکی به مسائل شهر اسلامی دسته بندی  و رتبه بندی شده اند:

حوزه تخصصیتعداددرصد
معماری وشهرسازی516.1
حوزه13.2
عمران13.2
مدیریت722.6
حقوق ، سیاسی ، دفاعی و ...929.0
پزشکی39.7
تربیت بدنی39.7
نامشخص26.5

به نظر می رسد درک صحیحی از مسائل معماری و شهرسازی در سطح مدیریتی و ایضا جامعه وجود ندارد. مسایل این حوزه مانند ریاضیات یک پاسخ ندارد و مانند پزشکی معمولا ناشی از علت مشخصی نیستند بلکه بیشتر کیفیتی هستند و راه حل های متفاوتی دارند.

یک عضو شورای شهر باید بتواند این مسائل را تحلیل کند و تنها مشاوره گرفتن در این زمینه کافی نیست. مشکلات این حوزه تنها عدد و رقم نیستند، در نتیجه حتی مهندسان عمران نیز در بسیاری موارد درک صحیحی از ابعاد و زوایای آن ها ندارند. اما این دو گروه معماری-شهرسازی و دین پژوهان چه میزان از شورا را تشکیل می دهند؟ با این ترکیب شورای شهر قرار است چه مسائلی در صحن شورا مطرح شوند؟

آشنایی قبلی

shora chart2

۱۲ نفر یعنی بیش از یک سوم شورای شهر از افراد جدیدالورود هستند که سابقه ی فعالیت قانون گذاری یا اجرایی دولتی ندارند. درنتیجه به مدت زمانی برای آشنایی با نحوه فعالیت شورای شهر نیاز دارند.

۹ نفر نیز هرچند سابقه آشنایی با فعالیت های اجرایی را داشته انداما فعالیت قانون گذاری را تجربه نکرده اند. تنها چیزی حدود یک سوم شورا که نیمی از مجلس و نیمی از شورای قبلی اند با فرایند عملیاتی آن آشنایند و آموزش دیده اند.

...  نه عزیز
تعدادسابقهحوزه
5مجلستقنین
5شوراتقنین
3وزارتاجرا
4معاون وزیراجرا
2شهرداریاجرا
12جدیدالورود

البته باید به محاسن ورود نیروهای جدید به شورا و صحن اجتماع اشاره نمود اما با توجه به این که متاسفانه غالب اعضا تخصص لازم را ندارند اگر سابقه حضور نیز نداشته باشند موجب اتلاف وقت یا ناکارآمدی بیشتر شورا خواهند بود.

 

بررسی آرا و رای آوری اعضا

تعداد  و درصد آرا

به جز ۲ نفر ابتدایی سایر اعضا از تعداد آرایی نزدیک به یکدیگر بر خوردارند. همان طور که در نمودار ذیل نیز مشاهده می شود، از رتبه سوم به بعد هر دسته چهار یا پنج نفره در یک تراز و ۱۵ نفر انتهایی تعداد رای با اختلاف بسیار پایینی را کسب کرده اند.

shora chart3

این مساله در نمودار بعدی که تفاوت رای هر فرد با نفر قبلی را نشان می دهد بهتر مشخص می شود. در واقع به جز پنج نفر باقی افراد تفاوت رای بسیار کمی با نفر بالایی خود دارند. نتیجه آن که رقابت افراد بسیار نزدیک بوده و عملا با اندکی جابجایی شرایط ترکیب اعضا براحتی به هم می خورد. تفاوت آرا حتی به ۵۸ رای نیز رسیده است! و هرچه به انتهای جدول نزدیک می شویم رقابت حساس تر می شود.

shora chart5

اما از طرف دیگر این رقابت فشرده اعضا با درصد رای بالایی صورت نگرفته است. اگر درصد رای کسب شده به نسبت کل آرای صحیح را بررسی کنیم (آبی پررنگ) بیشترین درصد ۲۵ و رتبه بعدی ۱۸ درصد بوده و بیش از ۷۷ درصد شورا (۲۱نفر) کمتر از ده درصد رای کسب کرده اند. اگر آرای باطله را نیز در آمار محاسبه کنیم (آبی کم رنگ) بیش از ۹۰ درصد شورای شهر پایین تر از ۱۰ درصد رای رای دهندگان را همراه دارند و تقریبا نیمی از شورای شهر با رای کمتر از ۵ درصد رای دهندگان انتخاب شده اند.

shora chart4

پر واضح است که یکی از دلایل پخش شدگی آرا افزایش دو برابری تعداد اعضا بوده است، به نحوی که رای دهندگان می بایست نام ۳۱ نفر را در برگه ها می نوشتند. طبیعی است که در این شرایط تعداد و درصد رای پایین آمده و احتمال حضور افراد به صورت لیستی افزایش میابد. متعاقبا با توجه به ثبت نام بیش از ۱۷۰۰ نفر در انتخابات نتیجه غیر تخصصی تر شدن و جناحی تر شدن شورای شهر است. لازم به ذکر است نباید از انتخابات محلی ای چون شورای شهر انتظارات بالایی داشت اما در کشوری مانند ایران با سابقه مشارکت عمومی ۸۵ درصدی می توان از ظرفیت مردم استفاده بیشتری نمود.

 

جمع بندی و ارائه پیشنهاد:

همان طور که ذکر شد به نظر می رسد شورای شهر با ساختار فعلی شورای کارآمدی نباشد. به احتمال فراوان افراد غیر متخصص، با سوابق و دسته بندی های جناحی شورای شهر را به سمت فعالیت های غیر تخصصی وغالبا جناحی بازی پیش خواهند برد. کما این که هم اکنون انتخاب شهردار به عنوان مهم ترین وظیفه شورا تبدیل شده است، و صد البته شهرداری نهادی پر قدرت و پر ثروت و متاسفانه به نوعی زمینه سازی ریاست جمهوری شده است.

طبیعی است که از شورای شهری این چنین غیر متخصص شهرداری غیر متخصص و حافظ منافع گروه ها درآید. کما این که زمزمه های متعددی برای شهرداری افراد مختلف به گوش می رسد: محسن هاشمی، محمد باقر قالی باف، معصومه ابتکار، مهرداد بذرپاش، محمد علی نجفی و … که متاسفانه همگی غیر متخصص و بعضا به شدت جناحی هستند. البته نباید از این ترکیب شورای شهر انتظارات زیادی داشته چرا که بنای اصلی آن اشتباه گذاشته شده است. شورای شهر اول تهران متاسفانه آن چنان وارد مسایل درون جناحی شدند که به راحتی توسط مردم حذف شدند. هرچند در دوره های بعدی این روند تعدیل شد اما ساختار غیر تخصصی شورا اجازه پیشرفت بیشتری نمی دهد.

najafi ebtekar ghalibaf hashemi bazrpash

یکی از عواملی که باعث بهبود عملکرد شورا و تخصصی تر شدن آن در دوره های بعدی شد ریاست یک معمار متخصص بر شورا بود. البته نشانه ها حاکی از فعالیت گروه ها برای تغییر این گزینه و نصب افرادی منطبق با سلیقه سیاسی این گروه هاست. نشانه هایی که حکایت از آغاز دور تازه ای از جناحی بازی در شورای شهر است. بعضی ازاعضای منتخب در بیشتر سخنرانی های خود از اهمیت جناحی نشدن شورای شهر سخن فرسایی می نمایند اما در عمل به دنبال نصب جناحی ترین و سیاسی ترین گزینه ها برای شهرداری هستند!!! راه حل چیست؟

mohsen hashemi

راه حل تخصصی کردن شورای شهر است. این امر در کشور ما نیز مسبوق به سابقه بوده و نمونه مشهور آن “مجلس خبرگان” است. این ساختار در مسایل تخصصی درگیر با عرصه عمومی به شدت توصیه می شود. چرا که می توان با نصب متخصصین مورد اعتماد عموم روند انجام امور را مطمئن تر پیش برد. در حال حاضر شیوه انتخاب اعضای شورای شهر مبتنی بر انتخاب معتمدین شهر است. معتمدینی که می توانند پزشک، هنرمند، ورزشکار، مجری و … باشند.

در این شیوه با توجه به عدم تخصص بیشتر اعضا مجبور به استفاده از مشاورین بعضا دائمی در حوزه های تخصصی معماری-شهرسازی، دین پژوهی و … هستیم. جالب آن جا که با توجه به عدم آشنایی افراد با حوزه های تخصصی گروه مشاورین می توانند به راحتی فرایند تصمیم گیری را تحت تاثیر قرار دهند. به علاوه این اعضای غیرآشنا توانایی تصمیم گیری در لحظه را نخواهند داشت. آنها به راحتی به بازیچه دست گروه های سیاسی تبدیل شده یا به محل مراجعه مشکلات ریز و درشت افراد بدل خواهند شد. (در این زمینه)

...  اربعین عراق را آباد خواهد کرد ؛ تحلیل ابعاد مغفول اربعین

shora structure2

اما در صورت تغییر ساختار و انتخاب شیوه خبرگانی، متخصصین متعهد و مورد اعتماد مردم درباره شهر تصمیم گیری می کنند که صد البته کاراتر خواهد بود. واضح است که این افراد دیگر نیازی به مشاورین دائمی نخواهند داشت ولی می توانند در موارد مختلف از مشاوره های مقطعی استفاده نمایند. این شیوه آسان تر، کم هزینه تر و مفید تر می نماید. به علاوه احتمال درگیری اعضا در مسائل غیر تخصصی یا جناحی به شدت کاسته خواهد شد.

shora structure1

شهرداری تهران امروز یک نهاد وسیع و درگیر با زندگی و آینده شهر است. شورای شهر غیر تخصصی در عرصه نظری و در عرصه عملی ثابت کرده است توان برخورد یا مدیریت شهرداری را ندارد. (موارد انتقادی به عملکرد شهرداری و متعاقبا شورای شهر را اینجا و اینجا بخوانید) تخصصی کردن شورای شهر یک الزام به نظر می رسد. اگر به دنبال شهری سالم و امن و اسلامی هستیم باید کارها به دست متخصصین متعهد باشد. امروز بعد از ۳۴ سال، کسی نمی تواند ادعا کند متخصصی متعهد وجود ندارد، کما این که جوانان متخصص بسیاری پشت سدهای جناحی منتظر خدمت و اعتماد ایستاده اند. انتخابات یک شورای تخصصی به شدت آرام تر خواهد کما این که انتخابات مجلس خبرگان که نهادی به شدت سیاسی است با آرامش و منطقی خاص برگزار می شود. امید است در دهه پیشرفت و عدالت با اعتماد به متخصصین متعهد این مرز و بوم زمینه ساز تحقق شهری نمونه باشیم.

پیوست ها

جدول اطلاعات مورد تحلیل این گزارش که از منابع در دسترس  همه و پایگاه های خبری گرفته شده است مطابق ذیل است:

جدول سوابق و تخصص ها:

ردیفنامسطح تحصیلاتمرتبط ترین حوزه تحصیلیمرتبط ترین سابقه فعالیتسایر سوابق
1مهدی چمرانارشدمعماریشورابرادر شهید بزرگوار چمران
2علیرضا دبیردکترمنابع انسانیشوراورزشکار
3احمد مسجدجامعیکارشناسیجغرافیای انسانیوزارت
4حسین رضازادهکارشناسیتربیت بدنیورزشکار
5حبیب کاشانیکارشناسیحقوقشورامدیریت ورزشی
6هادی ساعیورزشکار
7مرتضی طلائیارشدمدریت و برنامه ریزی امور فرهنگیشورانظامی
8پرویز سروریارشدعلوم دفاعیمجلس
9رضا تقی پوردکترمدیریتوزارت
10الهه راستگوارشدمدیریت و برنامه ریزی آموزشی
11عباس شیبانیدکترپزشکیوزارت
12اسماعیل دوستیارشدبرنامه ریزی شهریمجلس
13احمد دنیا مالیدکتربرنامه ریزی شهری + کارشناسی معماریمعاون وزیرمدیریت ورزشی
14محمد سالاریدانشجوی ارشدام بی ای
15محمد مهدی تندگویانکارشناسیبهبود زندگی شهریفرزند شهید بزرگوار تندگویان
16فاطمه دانشورارشدمدیریت بازرگانی
17احمد حکیمی پورارشدعلوم سیاسیمجلس
18محمد حقانیارشدکشاورزیشهرداری
19مجتبی شاکریارشدمطالعات استراتژیک
20عبدالحسین مختاباددکترموسیقی + کارشناسی علوم اجتماعیموسیقی
21رحمت‌الله حافظیدکترپزشکیمعاون وزیر
22ابوالفضل قناعتیکارشناسیمدیریتمدیریت ورزشی
23اقبال شاکریدکترمهندسی و مدیریت ساخت(عمران)
24مهدی حجتدکترحفاظت بناهای تاریخی + ارشد معماریمعاون وزیر
25غلامرضا انصاریمجلس + سفیر
26معصومه آباددکتربهداشت باروریشورا
27عبدالمقیم ناصحیارشدحوزه
28محسن سرخومعاون وزیر
29عباس جدیدیورزشکار
30محسن پیرهادیارشدروابط بین المللشهرداری
31محمدمهدی مفتحدکتراقصادمجلسفرزند شهید بزرگوار مفتح

جدول آرا:

ردیفنامتعداد رایفاصله رای با نفر بالاییدرصد رایدرصد رای با احتساب آرای باطله
1مهدی چمران56661425.2720.34
2علیرضا دبیر40067716593717.8714.38
3احمد مسجدجامعی28154811912912.5610.11
4حسین رضازاده2703901115812.069.71
5حبیب کاشانی266553383711.899.57
6هادی ساعی260457609611.629.35
7مرتضی طلائی2423861807110.818.7
8پرویز سروری199956424308.927.18
9رضا تقی پور186020139368.36.68
10الهه راستگو17998260388.036.46
11عباس شیبانی17327767057.736.22
12اسماعیل دوستی158707145707.085.7
13احمد دنیا مالی15727714307.025.65
14محمد سالاری15513821396.925.57
15محمد مهدی تندگویان1549212176.915.56
16فاطمه دانشور144792101296.465.2
17احمد حکیمی پور13769470986.144.95
18محمد حقانی13510025946.034.85
19مجتبی شاکری13026948315.814.68
20عبدالحسین مختاباد1299693005.84.67
21رحمت‌الله حافظی1298321375.794.66
22ابوالفضل قناعتی12766421685.74.59
23اقبال شاکری1275581065.694.58
24مهدی حجت1272523065.684.57
25غلامرضا انصاری1265007525.654.54
26معصومه آباد12279037105.484.41
27عبدالمقیم ناصحی11982629645.354.31
28محسن سرخو11874510815.34.27
29عباس جدیدی11750312425.244.22
30محسن پیرهادی11449530085.114.11
31محمدمهدی مفتح114439565.114.11

 

 

No votes yet.
Please wait...
به اشتراک بگذارید!

سلمانی

معمـار

همچنین ممکن است بپسندید ...

Leave a Reply

Be the First to Comment!

Notify of
avatar
wpDiscuz